HSKReadyดาวน์โหลดแอปHSK 3 · ส่วนประกอบของประโยค › บทประธาน
ไวยากรณ์ HSK 3: วลีประธาน-ภาคแสดงทำหน้าที่เป็นประธาน (主谓短语作主语)
ในภาษาจีนกลาง อนุประโยคย่อยทั้งชุดที่มีประธานและภาคแสดงของตัวเองสามารถทำหน้าที่เป็นประธานทางไวยากรณ์ของประโยคที่ใหญ่กว่าได้ โดยไม่ต้องใช้คำนำหน้าอย่างคำว่า การที่ ในภาษาไทย บทเรียนนี้อธิบายวิธีสร้าง การวางตำแหน่ง และการใช้วลีประธาน-ภาคแสดงเป็นประธานอย่างเป็นธรรมชาติ
他不参加这次比赛很可惜。
วลีประธาน-ภาคแสดง 他不参加这次比赛 (เขาไม่เข้าร่วมการแข่งขันครั้งนี้) ทำหน้าที่เป็นประธานทางไวยากรณ์ทั้งชุดของภาคแสดงหลัก 很可惜 (น่าเสียดายมาก)
อ่านคำอธิบายและตัวอย่างทั้งหมด
วลีประธาน-ภาคแสดงที่ทำหน้าที่เป็นประธานคืออะไร
ในหลักสูตร HSK ระดับ 3 หมวดส่วนประกอบของประโยค (句子成分) และประธาน (主语) ผู้เรียนจะได้ศึกษาว่าวลีประธาน-ภาคแสดงทำหน้าที่เป็นประธานหลักของประโยค (主谓短语作主语) ได้อย่างไร
วลีประธาน-ภาคแสดง (主谓短语) ประกอบด้วยสองส่วน คือ ประธานย่อย (ใครหรือสิ่งใดที่เกี่ยวข้อง) และภาคแสดงย่อย (พวกเขาทำอะไร หรืออยู่ในสภาพใด) หากอยู่เดี่ยวๆ วลีนี้สามารถเป็นประโยคความเดียวได้เลย อย่างไรก็ตาม เมื่อคุณต้องการประเมินเหตุการณ์นั้น บอกผลลัพธ์ หรืออธิบายว่าเหตุการณ์นั้นส่งผลต่อสิ่งอื่นอย่างไร คุณสามารถนำวลีทั้งชุดมาใช้เป็นประธานทางไวยากรณ์หนึ่งหน่วย แล้ววางภาคแสดงหลักไว้ข้างหลังได้ทันที
ต่างจากภาษาไทยที่มักต้องใช้คำนำหน้าอย่าง การที่ หรือ เรื่องที่ เพื่อเปลี่ยนอนุประโยคให้กลายเป็นนามวลีสำหรับเป็นประธาน ภาษาจีนกลางจะวางวลีประธาน-ภาคแสดงลงในตำแหน่งประธานโดยตรงโดยไม่ต้องมีคำเชื่อมใดๆ
他不参加这次比赛很可惜。
วลีประธาน-ภาคแสดง 他不参加这次比赛 (เขาไม่เข้าร่วมการแข่งขันครั้งนี้) ทำหน้าที่เป็นประธานทางไวยากรณ์ทั้งชุดของภาคแสดงหลัก 很可惜 (น่าเสียดายมาก)
โครงสร้างประโยคและลำดับคำ
ในการสร้างรูปประโยคนี้ ให้กล่าวถึงเหตุการณ์หรือสถานการณ์ก่อน (ประธานย่อย + ภาคแสดงย่อย) แล้วตามด้วยความคิดเห็น การตัดสิน หรือผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น (ภาคแสดงหลัก) ทันที
ภาคแสดงหลักที่ตามหลังประธานแบบวลีประธาน-ภาคแสดงในระดับ HSK 3 มักจัดอยู่ในรูปแบบที่พบบ่อย 3 รูปแบบดังนี้
- วลีคุณศัพท์ที่แสดงการประเมินค่าหรืออารมณ์ความรู้สึก เช่น 很可惜 (น่าเสียดายมาก) 很正常 (ปกติมาก) หรือ 不奇怪 (ไม่แปลก)
- โครงสร้างที่มี 是 เช่น 是最重要的事 (เป็นเรื่องที่สำคัญที่สุด) ส่วน 太好了 ที่ไม่มี 是 เป็นการประเมินด้วยคุณศัพท์ ไม่ใช่ตัวอย่างโครงสร้าง 是
- วลีกริยาบอกเหตุผลหรือความรู้สึกทางจิตวิทยาที่แสดงว่าเหตุการณ์นั้นก่อให้เกิดอะไร เช่น 让人高兴 (ทำให้คนดีใจ) หรือ 吸引游客 (ดึงดูดนักท่องเที่ยว)
你能来帮我真是太好了。
你能来帮我 (คุณสามารถมาช่วยฉัน) อยู่ในตำแหน่งประธาน ตามด้วยภาคแสดงบอกการประเมินค่า 真是太好了
大家平安到达是最重要的事。
大家平安到达 (ทุกคนมาถึงอย่างปลอดภัย) ทำหน้าที่เป็นประธานที่อยู่หน้าภาคแสดงบอกการตัดสินที่ใช้ 是
ควรใช้วลีประธาน-ภาคแสดงเป็นประธานเมื่อใด
โครงสร้างนี้มีประโยชน์เมื่ออยากประเมินเหตุการณ์ทั้งชุดและระบุชัดว่าใครหรือสิ่งใดเกี่ยวข้อง ประธานภายในช่วยทำให้ความเชื่อมโยงชัด แต่หากบริบทบอกผู้กระทำอยู่แล้ว ภาษาจีนก็ละได้หรือเลือกโครงสร้างอื่นได้ เหตุการณ์เฉพาะจึงไม่จำเป็นต้องระบุผู้กระทำทุกครั้ง
天气突然变冷让大家纷纷穿上外套。
天气突然变冷 มีประธานของตัวเองคือ 天气 และภาคแสดงคือ 突然变冷 เหตุการณ์ทั้งชุดเป็นประธานของ 让大家纷纷穿上外套
房间价格下降吸引了不少游客。
房间价格下降 (ราคาห้องพักลดลง) มีประธานย่อยของตัวเองคือ 房间价格 และภาคแสดงย่อยคือ 下降 โดยเหตุการณ์ทั้งหมดทำหน้าที่เป็นประธานของ 吸引了不少游客
ในภาษาจีนพูด ผู้พูดมักเว้นจังหวะสั้นๆ หลังภาคแสดงย่อย เพื่อช่วยให้ผู้ฟังจับจังหวะได้ว่าส่วนของประธานที่ซับซ้อนจบลงตรงไหน และภาคแสดงหลักเริ่มต้นที่ใด
การระบุโครงสร้างและเปรียบเทียบลำดับคำแบบอื่น
วลีประธาน–ภาคแสดงมีประธานภายในระบุชัด เช่น 他 ใน 他不参加比赛 ส่วนวลีกริยาหรือวลีคุณศัพท์อาจไม่ระบุผู้กระทำ แต่ไม่ได้บังคับให้หมายถึงกฎทั่วไป เพราะบริบททำให้การกระทำหรือสภาวะเฉพาะเจาะจงได้ ความต่างเชิงโครงสร้างในที่นี้คือการมีประธานภายใน ไม่ใช่การแบ่งความหมายทั่วไปกับเฉพาะอย่างตายตัว
ในโครงสร้างเริ่มด้วยประธานที่ฝึก ให้วางอนุประโยคเหตุการณ์หน้าภาคแสดงหลัก ภาษาจีนยังมีลำดับอื่นที่เป็นธรรมชาติ เช่น 很可惜，他不参加这次比赛 ซึ่งประเมินค่าก่อนแล้วกล่าวเหตุการณ์ ไม่ใช่ความผิดพลาดที่เกิดจากการแปลตามภาษาอื่น
很可惜，他不参加这次比赛。
很可惜 ใช้เกริ่นความเห็นต่อข้อความที่ตามมาได้ เป็นภาษาจีนที่เป็นธรรมชาติ ส่วนโครงสร้างเป้าหมาย 他不参加这次比赛很可惜 นำอนุประโยคเหตุการณ์มาเป็นประธาน ให้เปรียบเทียบการจัดข้อมูลโดยไม่ตัดสินว่าอีกลำดับหนึ่งผิด
คำถามที่พบบ่อย
จำเป็นต้องเติม 的 (de) ระหว่างประธานย่อยกับภาคแสดงย่อยหรือไม่ เมื่ออนุประโยคนั้นทำหน้าที่เป็นประธาน
ไม่จำเป็น ในภาษาจีนกลางมาตรฐาน ประธานย่อยและภาคแสดงย่อยจะคงรูปอนุประโยคตามปกติ (เช่น 他不参加 หรือ 大家平安到达) โดยไม่ต้องแทรก 的 ไว้ตรงกลาง
ถ้าในภาษาไทยพูดว่า มันดีมากเลยที่คุณมา ในภาษาจีนต้องแปลคำว่า มัน ด้วยคำว่า 它 (tā) หรือไม่
ไม่ต้องแปลคำว่า มัน ด้วย 它 (tā) ในภาษาไทยเรามักพูดว่า มันดีมากที่... แล้วเอาเหตุการณ์ไว้ท้ายประโยค แต่ในภาษาจีน ให้นำอนุประโยคบอกเหตุการณ์ (你能来) วางไว้ต้นประโยคเป็นประธานโดยตรง แล้ววางคำประเมินค่า (太好了) ไว้ข้างหลัง
