# ไวยากรณ์ HSK 4: บทเสริมบอกความเป็นไปได้ คำกริยา + 得了 / 不了 (de/bù liǎo) | HSKReady

Canonical: https://hskready.app/th/grammar/hsk-4-potential-complements-2-g052
Language: th
Content ID: web-grammar-hsk-4-g052
HSK levels: 4
Updated: 2026-10-23T04:56:37.688Z
Scope: published website educational content; full vocabulary, question bank and mock exams remain in the app.

เรียนรู้วิธีใช้บทเสริมบอกความเป็นไปได้ในภาษาจีน 动词+得/不+了 (liǎo) เพื่อบอกว่าจะสามารถกระทำหรือทำให้สำเร็จได้หรือไม่ พร้อมการเรียงลำดับคำและข้อแตกต่างสำคัญ

ไวยากรณ์

[HSK 4 · ส่วนประกอบของประโยค › บทเสริมบอกความเป็นไปได้ 2](https://hskready.app/th/grammar/hsk-4#hsk-4-g052)

# HSK 4 บทเสริมบอกความเป็นไปได้ 2: คำกริยา + 得/不 + 了 (de/bù liǎo)

ในภาษาจีน การวาง 得了 (de liǎo) หรือ 不了 (bù liǎo) ไว้หลังคำกริยาโดยตรงจะกลายเป็นบทเสริมบอกความเป็นไปได้ ซึ่งใช้แสดงว่าการกระทำนั้นสามารถทำได้หรือทำให้เสร็จสิ้นได้หรือไม่ภายใต้สถานการณ์ที่กำหนด

ประธาน คำกริยา 得了 กรรม

ตัวอย่างประโยค

今天雨太大，我们去不了公园了。

jīntiān yǔ tài dà, wǒmen qù bù liǎo gōngyuán le.

วันนี้ฝนตกหนักเกินไป พวกเราไปสวนสาธารณะไม่ได้แล้ว

แสดงให้เห็นว่าสภาพแวดล้อมภายนอกทำให้ไม่สามารถดำเนินการได้ สังเกตว่า 了 ตัวแรกอ่านว่า liǎo (เป็นส่วนหนึ่งของบทเสริม) ในขณะที่ 了 ท้ายประโยคอ่านว่า le (บ่งบอกถึงสถานการณ์ใหม่)

ตัวอย่างที่ไม่ถูกต้อง

× 今天工作太多，我下班不了。

jīntiān gōngzuò tài duō, wǒ xiàbān bù liǎo.

ความหมายที่ต้องการสื่อ: วันนี้งานเยอะเกินไป ฉันเลิกงานไม่ได้

ผิด: 下班 เป็นคำกริยา-กรรมแบบแยกส่วน (离合词) ซึ่ง 下 เป็นคำกริยาและ 班 เป็นกรรมภายใน ไม่สามารถวางบทเสริมบอกความเป็นไปได้ไว้หลังกรรมได้ ต้องใช้การเรียงลำดับแบบแยกคำตามตัวอย่างใน “今天工作太多，我下不了班。” แทน

ตัวอย่างที่แก้ไขแล้ว: 今天工作太多，我下不了班。

**อ่านคำอธิบายและตัวอย่างทั้งหมด**

## ความหมายและการออกเสียงของ คำกริยา + 得/不 + 了

ในโครงร่างไวยากรณ์ระดับ HSK 4 โครงสร้าง 动词+得/不+了 ถูกจัดอยู่ในหมวดส่วนประกอบของประโยคในฐานะบทเสริมบอกความเป็นไปได้ 2 (可能补语2)

ในฐานะบทเสริม 得/不+了 จะวางแนบชิดหลังคำกริยาหลักของภาคแสดง เพื่อระบุว่าการกระทำนั้นสามารถเกิดขึ้นจริงได้หรือไม่เมื่อพิจารณาจากเงื่อนไขในขณะนั้น ความสามารถทางร่างกาย หรือข้อจำกัดในทางปฏิบัติ จุดสำคัญคือ ตัวอักษร 了 ในโครงสร้างนี้ไม่ใช่คำอนุภาคบอกการณ์ลักษณะที่อ่านว่า le แต่มีที่มาจากคำกริยาที่แปลว่าทำให้เสร็จสิ้นหรือจัดการให้เรียบร้อย และจะต้องออกเสียงว่า liǎo ในเสียงวรรณยุกต์ที่สามเสมอ (โดย 得 อ่านออกเสียงเบาเป็น de และ 不 อ่านว่า bù)

ข้อสังเกตการใช้: ในการพูดและการเขียนในชีวิตประจำวัน รูปปฏิเสธ คำกริยา + 不了 (bù liǎo) จะพบได้บ่อยกว่ารูปบอกเล่ามาก ผู้พูดมักใช้รูปบอกเล่า คำกริยา + 得了 (de liǎo) ในประโยคคำถาม (เช่น ถามว่าสามารถจัดการบางสิ่งไหวหรือไม่) หรือใช้เพื่อสร้างความมั่นใจตอบกลับโดยตรงหลังจากที่มีข้อสงสัยเกิดขึ้น

## การใช้งานหลักสองประการ: การลงมือทำได้ กับ การทำให้หมดได้

คำกริยา + 得/不 + 了 จะสื่อความหมายอย่างใดอย่างหนึ่งในสองแนวคิดที่ใกล้เคียงกัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับคำกริยาและบริบท

- ความเป็นไปได้ในการลงมือกระทำ: สภาพแวดล้อมภายนอกหรือเงื่อนไขส่วนบุคคลเอื้ออำนวยให้การกระทำนั้นเกิดขึ้นได้หรือไม่ (คล้ายกับการบอกว่าทำได้หรือทำไม่ได้ในภาษาไทย)

- ความเป็นไปได้ในการทำให้เสร็จสิ้นหรือจัดการทั้งหมด: ประธานมีความสามารถหรือความจุพอที่จะทำ กิน หรือจัดการกับปริมาณที่มีให้หมดได้หรือไม่ (ทำหน้าที่คล้ายกับ คำกริยา + 得/不 + 完)

ในสองตัวอย่างแรกด้านล่าง ผู้พูดเน้นว่าสภาพอากาศภายนอกหรือการฟื้นตัวทางร่างกายเอื้ออำนวยให้การกระทำนั้นเกิดขึ้นได้หรือไม่:

今天雨太大，我们去不了公园了。

jīntiān yǔ tài dà, wǒmen qù bù liǎo gōngyuán le.

วันนี้ฝนตกหนักเกินไป พวกเราไปสวนสาธารณะไม่ได้แล้ว

แสดงให้เห็นว่าสภาพแวดล้อมภายนอกทำให้ไม่สามารถดำเนินการได้ สังเกตว่า 了 ตัวแรกอ่านว่า liǎo (เป็นส่วนหนึ่งของบทเสริม) ในขณะที่ 了 ท้ายประโยคอ่านว่า le (บ่งบอกถึงสถานการณ์ใหม่)

你的腿好了吗？明天走得了路吗？

nǐ de tuǐ hǎo le ma? míngtiān zǒu de liǎo lù ma?

ขาของคุณหายดีหรือยัง พรุ่งนี้จะเดินไหวไหม

ใช้รูปบอกเล่า 得了 ในประโยคคำถามเพื่อถามถึงความสามารถทางร่างกาย เนื่องจาก 走路 เป็นคำประสมแบบกริยา-กรรมที่แยกส่วนได้ จึงต้องวาง 得了 ไว้ระหว่าง 走 กับ 路

ในอีกสองตัวอย่างถัดมา ประเด็นอยู่ที่ปริมาณและขีดความสามารถ ว่าคนคนเดียวจะสามารถกินอาหารทั้งหมดให้หมดหรือถือสัมภาระทั้งหมดไหวหรือไม่:

菜太多了，我一个人吃不了。

cài tài duō le, wǒ yī gè rén chī bù liǎo.

กับข้าวเยอะเกินไป ฉันคนเดียวกินไม่หมด

ในที่นี้ 吃不了 หมายถึง ไม่สามารถกินปริมาณที่มีให้หมดได้ (คล้ายกับ 吃不完) โดยนำ 菜 มาวางไว้ข้างหน้าเป็นหัวเรื่อง

这么多行李，你一个人拿得了吗？

zhème duō xíngli, nǐ yī gè rén ná de liǎo ma?

สัมภาระเยอะขนาดนี้ คุณคนเดียวถือไหวไหม

กรรม 这么多行李 ถูกยกขึ้นมาเป็นหัวเรื่องที่ต้นประโยค และ 拿得了 ใช้ถามว่าผู้ฟังมีขีดความสามารถพอที่จะจัดการกับปริมาณนั้นไหวหรือไม่

## โครงสร้างประโยคและกฎการเรียงลำดับคำ

เนื่องจาก 得了 และ 不了 เป็นบทเสริม จึงต้องวางแนบชิดกับคำกริยา ไม่สามารถแทรกคำใดๆ ระหว่างคำกริยากับ 得/不 ได้ เมื่อคำกริยามีกรรม (ซึ่งต่างจากภาษาไทยที่มักวางคำว่า 'ไม่ได้' หรือ 'ไม่ไหว' ไว้หลังกรรม) กรรมในภาษาจีนจะต้องวางไว้หลังบทเสริมทั้งหมด หรือไม่ก็ย้ายไปไว้ต้นประโยคหรือต้นอนุประโยคในฐานะหัวเรื่อง (ซึ่งพบบ่อยมากเมื่อต้องการเน้นปริมาณมากๆ หรือสิ่งของที่เฉพาะเจาะจง)

ประธาน คำกริยา 得了 กรรม

ประธาน คำกริยา 不了 กรรม

กรรม ประธาน คำกริยา 得了 / 不了

ข้อจำกัดด้านตำแหน่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษ:

- คำกริยาแยกส่วน (离合词): คำกริยาสองพยางค์ในภาษาจีนจำนวนมาก เช่น 下班 (เลิกงาน), 睡觉 (นอนหลับ) หรือ 见面 (พบหน้า) แท้จริงแล้วเป็นคำประสมแบบ คำกริยา + กรรม คุณต้องวาง 得/不+了 ไว้หลังพยางค์แรกซึ่งเป็นคำกริยา และอยู่หน้าพยางค์ที่สองซึ่งเป็นกรรม

- ตรวจสอบขอบเขตของคำปฏิเสธที่เพิ่มมา 不是去不了 หมายถึง “ไม่ใช่ว่าฉันไปไม่ได้” เป็นการปฏิเสธข้ออ้างว่าไปไม่ได้ ไม่ได้หมายความว่าจำเป็นต้องไป หากต้องการบอกความไม่สามารถง่ายๆ ว่า 去不了 อย่าเติมคำปฏิเสธโดยอัตโนมัติ

- การซ้อนทับกับคำกริยาช่วย: ในประโยคบอกเล่าทั่วไป ควรหลีกเลี่ยงการวาง 能 หรือ 可以 ไว้หน้า คำกริยา + 不了 โดยตรง เพราะตัวบทเสริมมีความหมายบอกความเป็นไปได้อยู่แล้ว

× 今天工作太多，我下班不了。

jīntiān gōngzuò tài duō, wǒ xiàbān bù liǎo.

ความหมายที่ต้องการสื่อ: วันนี้งานเยอะเกินไป ฉันเลิกงานไม่ได้

ผิด: 下班 เป็นคำกริยา-กรรมแบบแยกส่วน (离合词) ซึ่ง 下 เป็นคำกริยาและ 班 เป็นกรรมภายใน ไม่สามารถวางบทเสริมบอกความเป็นไปได้ไว้หลังกรรมได้ ต้องใช้การเรียงลำดับแบบแยกคำตามตัวอย่างใน “今天工作太多，我下不了班。” แทน

ตัวอย่างที่แก้ไขแล้ว: 今天工作太多，我下不了班。

今天工作太多，我下不了班。

jīntiān gōngzuò tài duō, wǒ xià bù liǎo bān.

วันนี้งานเยอะเกินไป ฉันเลิกงานไม่ได้

ตำแหน่งที่ถูกต้อง: แทรก 不了 ไว้หลังรากคำกริยา 下 โดยตรง และอยู่หน้าส่วนประกอบที่เป็นกรรม 班

## การแยกความแตกต่างระหว่าง คำกริยา + 得/不 + 了 กับโครงสร้างที่ใกล้เคียง

ผู้เรียนมักสงสัยว่า คำกริยา + 得/不 + 了 แตกต่างจากบทเสริมบอกความเป็นไปได้ตัวอื่นๆ (เช่น 完, 下 หรือ 懂) และแตกต่างจากคำกริยาช่วยพื้นฐานอย่าง 不能 อย่างไร

- 吃不了 และ 吃不完 อาจมีความหมายทับซ้อนเมื่อประเด็นคือการกินปริมาณมากให้หมด 完 เน้นความเสร็จสิ้นโดยตรง ส่วน 了 บอกได้กว้างกว่าว่าการกระทำนั้นเป็นไปได้หรือไม่ 去不了 อาจหมายถึงเดินทางไปไม่ได้ ส่วน 去不完 ต้องมีบริบทเกี่ยวกับการไปให้ครบหรือทำแผนการเดินทางให้เสร็จ ไม่ใช่เพียงว่าการเดินทางครั้งหนึ่งเป็นไปได้หรือไม่

- ในตัวอย่างกระเป๋าเดินทาง 放不下 ระบุปัญหาความจุโดยเฉพาะ ส่วน 带不了 ไม่ระบุว่าติดขัดในทางปฏิบัติด้านใด การเปรียบเทียบนี้เป็นของตัวอย่างดังกล่าว คำว่า 下 ยังมีการใช้ที่ไม่ใช่พื้นที่ตามแบบแผน เช่น 放不下一件事 (“ปล่อยวางเรื่องหนึ่งไม่ได้”)

- ทั้ง 不能 + กริยา และ กริยา + 不了 บอกว่าทำไม่ได้ ส่วน 不能 ยังใช้ห้ามการกระทำได้ ขณะที่ 不了 มักเน้นว่าจะทำหรือจัดการไหวตามบริบทหรือไม่ เปรียบเทียบ 不能去 (“ไปไม่ได้/ห้ามไป” ตามบริบท) กับ 去不了 (“ไม่สามารถไปได้”)

ลองเปรียบเทียบดูว่า 放不下 เน้นไปที่พื้นที่ความจุทางกายภาพของภาชนะโดยเฉพาะ ในขณะที่ 带不了 เน้นความหมายกว้างๆ ถึงการไม่สามารถนำสิ่งของเหล่านั้นติดตัวไปด้วยได้ในทางปฏิบัติเมื่อต้องย้ายบ้าน:

箱子太小，放不下这些衣服。

xiāngzi tài xiǎo, fàng bù xià zhèxiē yīfu.

กระเป๋าเดินทางเล็กเกินไป ใส่เสื้อผ้าพวกนี้ไม่พอ

ตัวอย่างเปรียบเทียบที่ใช้ 放不下 เพื่อเน้นข้อจำกัดด้านความจุของพื้นที่โดยเฉพาะ

我明天搬家，这些旧衣服带不了。

wǒ míngtiān bānjiā, zhèxiē jiù yīfu dài bù liǎo.

พรุ่งนี้ฉันจะย้ายบ้าน เสื้อผ้าเก่าพวกนี้เอาไปไม่ได้

ใช้ 带不了 เพื่อแสดงความเป็นไปไม่ได้ในทางปฏิบัติโดยทั่วไปในการนำสิ่งของติดตัวไปด้วย

นอกจากนี้ ควรแยกบทเสริมคำกริยานี้ออกจากบทเสริมบอกระดับที่สร้างร่วมกับคำคุณศัพท์หรือคำกริยาบอกสภาพจิตใจ (เช่น 形容词/心理动词+死了) ซึ่งในโครงสร้างนั้น 了 จะอ่านว่า le และใช้แสดงระดับความเข้มข้นอย่างถึงที่สุด ไม่ใช่ความเป็นไปได้

## คำถามที่พบบ่อย

**ฉันจะรู้ได้อย่างไรว่าควรอ่าน 了 ว่า le หรือ liǎo?**

ในบทเสริมบอกความเป็นไปได้ของ 做得了 หรือ 去不了 ให้ 了 อ่านว่า liǎo ส่วน 了 ตัวสุดท้ายใน 去不了公园了 เป็นคำอนุภาคท้ายประโยคที่อ่านว่า le ให้อ่านตามหน้าที่ไวยากรณ์ เช่น 得了感冒 หมายถึง “เป็นหวัดแล้ว” โดย 得 เป็นกริยาหลัก dé และ 了 เป็นคำช่วยการณ์ลักษณะ le ไม่ใช่คู่ de liǎo ที่บอกความเป็นไปได้

**ฉันสามารถใช้ คำกริยา + 得了 ในประโยคบอกเล่าทั่วไปได้ไหม?**

ใช้ได้ โดยเฉพาะเมื่อตอบคำถาม (ตัวอย่างเช่น '走得了吗？' — '走得了。') หรือเมื่อต้องการสร้างความมั่นใจให้ผู้อื่นว่างานนั้นสามารถจัดการได้ แต่ในประโยคบอกเล่าที่เป็นกลางโดยไม่มีข้อสงสัยมาก่อน ผู้พูดมักจะใช้ 能 หรือ 可以 + คำกริยา มากกว่า

**吃不了 มีความหมายเหมือนกับ 吃不完 เสมอไปหรือไม่?**

ไม่เสมอไป เมื่อมีอาหารบนโต๊ะมากเกินไป ทั้ง 吃不了 และ 吃不完 ต่างก็หมายถึง 'กินไม่หมด' อย่างไรก็ตาม 吃不了 ยังสามารถหมายถึง 'กินไม่ได้เลย' เนื่องจากข้อจำกัดด้านอาหาร อาการเจ็บป่วย หรืออาหารบูดเสีย (ตัวอย่างเช่น คนที่แพ้ถั่วลิสงบอกว่าตนเอง 吃不了 ถั่วลิสง) ซึ่งในกรณีนี้ไม่สามารถใช้ 吃不完 ได้

**แหล่งข้อมูล**[hsk.cn-bj.ufileos.com · หน้า PDF 396](https://hsk.cn-bj.ufileos.com/3.0/%E6%96%B0%E7%89%88HSK%E8%80%83%E8%AF%95%E5%A4%A7%E7%BA%B21219.pdf#page=396)

## เรียนต่อในแอป

ข้อสอบจำลองเต็มรูปแบบอยู่ในแอป HSKReady

[![Download on the App Store](https://hskready.app/download-on-app-store-black.svg)ดาวน์โหลดบน App Store](https://apps.apple.com/th/app/id6791916440?l=th)[![Get it on Google Play](https://hskready.app/get-it-on-google-play.svg)ใช้ Android? Google Play](https://play.google.com/store/apps/details?id=com.curiolab.hskready&hl=th&gl=TH)

[HSKReady App](https://hskready.app/th/app)
